خلاصه طرح
مطالعات انجام شده در چارچوب این طرح مشخص نمود که به منظور تعیین مقدار عناصر کمیاب از باطلههاي تأسیسات فرآوري قدیمی، باطلههای طرح توسعه و همچنین از خود کانسار چغارت نمونهبرداري گردید.
بررسیها نشان داد که عناصر کمیاب اصلی موجود در کانسار چغارت، عناصر نادر خاکی میباشد بطوري که عیار عناصر نادر خاکی ارتباط مستقیم با مقدار آپاتیت موجود در کانسنگ یا باطله دارد.
عناصر نادر خاکی موجود در این کانسار عمدتاً عناصر نادر خاکی سبک میباشند و سه عنصرLa ،Ce و تا حدي Nd تقریباً 75-70 درصد ترکیب عناصر نادر خاکی موجود در این کانسار را تشکیل میدهد.
عناصر نادر خاکی هم به صورت بلورهاي کوچک موناسیت و به مقداري نیز به صورت جانشین به جای یون کلسیم در شبکه آپاتیت جاي میگیرد.
عناصري مانند نیوبیوم (Nb)، تانتالیوم (Ta) در این کانسار بسیار بسیار اندك است و اهمیت اقتصادي ندارند.
علاوه بر عناصر ذکر شده، میزان عناصر U و Th در باطلههاي فوق بسیار کم است و استحصال و فراوري آنها ارزش اقتصادي ندارد.
عناصر وانادیم و تیتانیوم نیز داراي عیار بالایی نبوده است. استحصال تیتانیوم با عیار پایین از نظر تکنولوژي و اقتصادي مقرون به صرفه نمیباشد بنابراین شاید تنها عناصر نادر خاکی تا حدودي میتوانند از اهمیت برخوردار باشند.
در این پروژه سعی گردید، فراوري نمونههاي باطله داراي فسفات با عیار نسبتاً بالا و باطله طرح توسعه جدید به منظور جداسازي عناصر نادر خاکی صورت گیرد. نتایج نشان داد که همزمان با افزایش غلظت یا عیار فسفات، عیار عناصر نادر خاکی همراه با آن نیز افزایش مییابد.